Szesnastolatek dostał wynagrodzenie za zlecenie, nastolatka sprzedała swoje ilustracje online, a młodsze dziecko otrzymało pieniądze z odziedziczonych praw majątkowych. W każdej z tych sytuacji pojawia się podobne pytanie: czy zarobki dziecka trzeba dopisać do PIT rodzica?

Odpowiedź zależy przede wszystkim od źródła dochodu. Czasem zeznanie składa się na nazwisko dziecka, a czasem rodzic wykazuje odpowiednią kwotę we własnym PIT-36 z załącznikiem PIT/M. Wyjaśniamy, jak odróżnić te przypadki i przygotować prawidłowe rozliczenie online.

Kto rozlicza dochody małoletniego dziecka – rodzic czy dziecko?

Dziecko, które nie ukończyło 18 lat, również może uzyskiwać przychody podlegające podatkowi dochodowemu. Nie oznacza to jednak, że wszystkie automatycznie łączy się z zarobkami rodziców. Zgodnie z art. 7 ustawy o PIT część dochodów małoletniego dolicza się rodzicom, a część rozlicza oddzielnie.

Jeśli dochód należy rozliczyć osobno, podatnikiem jest dziecko. Na formularzu wpisuje się jego dane, chociaż zeznanie w jego imieniu przygotowuje i podpisuje rodzic albo opiekun prawny. W zależności od źródła przychodu właściwy będzie PIT-37 lub PIT-36.

Jeśli natomiast przepisy wymagają doliczenia dochodu, rodzic uwzględnia go we własnym rozliczeniu. W przypadku dochodów opodatkowanych według skali potrzebne będą PIT-36 i PIT/M. Kluczowe jest również to, czy rodzic ma prawo pobierania pożytków ze źródła przychodu dziecka.

Jakich dochodów dziecka nie dolicza się do PIT rodziców?

Najprostsza zasada brzmi: dochody z własnej pracy dziecka rozlicza się odrębnie. Dotyczy to wynagrodzenia z etatu, umowy zlecenia, umowy o dzieło, praktyk uczniowskich czy samodzielnej działalności twórczej.

Rodzice nie doliczają też dochodów dziecka z rent, w tym renty rodzinnej, stypendiów oraz przedmiotów oddanych mu do swobodnego użytku.

Nie każde stypendium jest jednak opodatkowane. Najpierw trzeba sprawdzić, czy występuje zwolnienie podatkowe, a dopiero później ustalić, czy potrzebne jest odrębne zeznanie.

Przykładowo, jeśli pracodawca wystawił nastolatkowi PIT-11 z opodatkowanym wynagrodzeniem, rodzic zwykle przygotowuje na nazwisko dziecka PIT-37. Tych kwot nie przenosi do własnego PIT/M.

Kiedy trzeba złożyć PIT-36 z załącznikiem PIT/M?

PIT/M służy wykazaniu dochodów małoletniego, które zgodnie z przepisami podlegają doliczeniu rodzicom. W praktyce mogą to być przede wszystkim dochody z praw majątkowych lub innych źródeł, opodatkowane według skali podatkowej. Warunkiem jest prawo rodzica do pobierania pożytków z danego źródła.

Przykładem może być wynagrodzenie należne zmarłemu rodzicowi, które otrzymało dziecko. Ministerstwo Finansów wskazuje, że jest to przychód z praw majątkowych. W takiej sytuacji żyjący rodzic, któremu przysługuje odpowiednie prawo, składa PIT-36 z PIT/M.

Nie myl jednak dochodu z praw majątkowych z każdym wynagrodzeniem, przy którym pojawia się hasło „prawa autorskie”. Jeśli pieniądze są efektem własnej pracy twórczej dziecka, zastosowanie mają zasady dotyczące jego pracy. O kwalifikacji decydują rzeczywiste okoliczności i treść umowy, a nie sama nazwa przelewu.

Przykłady: jak rozliczyć dochody dziecka w różnych sytuacjach?

Dziecko zarabia na umowie zlecenia

Siedemnastolatek wykonuje zlecenia dla firmy i otrzymuje wynagrodzenie. Dochód z jego pracy nie jest doliczany rodzicom. Jeśli podlega opodatkowaniu i rozliczeniu rocznemu, rodzic składa PIT-37 na dane nastolatka.

Warto jednak sprawdzić ulgę dla młodych. Przychody z określonych umów zlecenia, między innymi zawartych z przedsiębiorcą, korzystają ze zwolnienia do 85 528 zł rocznie. Jeśli dziecko ma wyłącznie takie zwolnione przychody, których nie dolicza się rodzicom, nie trzeba składać jego zeznania.

Uwaga: sama umowa o dzieło nie jest objęta ulgą dla młodych.

Dziecko otrzymuje wynagrodzenie za własną twórczość

Szesnastolatka przygotowuje ilustracje na zamówienie, a wydawnictwo płaci jej honorarium za stworzone prace. Ponieważ wynagrodzenie wynika z własnej aktywności twórczej dziecka, nie dolicza się go automatycznie rodzicom.

Sposób wykazania zależy od rodzaju umowy i rozliczenia przez płatnika. Może być potrzebny PIT-37 albo PIT-36 na nazwisko dziecka. W przypadku twórczości trzeba też sprawdzić zasady kosztów uzyskania przychodów.

Nie wystarczy więc uznać, że każde honorarium autorskie należy wpisać do PIT/M.

Dziecko otrzymuje dochód z odziedziczonych praw majątkowych

Załóżmy, że dziecku przysługuje wypłata związana z prawami majątkowymi pozostawionymi przez zmarłego rodzica. Nie są to pieniądze zarobione dzięki własnej pracy dziecka.

Jeśli dochód podlega doliczeniu, właściwy rodzic wykazuje go w PIT-36 i PIT/M. Najpierw trzeba ustalić rodzaj prawa, podstawę wypłaty oraz uprawnienie rodzica do pobierania pożytków.

Samo odziedziczenie majątku i późniejszy dochód z tego majątku to dwie różne sytuacje podatkowe.

Dziecko ma kilka różnych źródeł przychodu

Siedemnastolatka otrzymała opodatkowane wynagrodzenie ze zlecenia, a dodatkowo dochód z praw majątkowych, który podlega doliczeniu rodzicom. Nie należy wpisywać wszystkiego do jednego formularza.

Dochód ze zlecenia trafia do zeznania na nazwisko dziecka, natomiast dochód podlegający doliczeniu wykazują uprawnieni rodzice w swoich PIT-36 z PIT/M.

Mogą więc powstać dwa różne rodzaje rozliczeń dotyczące tej samej osoby i tego samego roku.

Który rodzic powinien wypełnić PIT/M?

Co do zasady, jeśli obojgu rodzicom przysługuje prawo pobierania pożytków ze źródła przychodu dziecka, doliczają oni dochód po połowie.

Każdy składa odrębny załącznik PIT/M, nawet jeśli małżonkowie rozliczają wspólnie PIT-36. Jeden rodzic dołącza jeden PIT/M niezależnie od liczby dzieci, których dochody dolicza.

Zasady są inne, gdy tylko jeden z rodziców ma prawo pobierania pożytków. Jeśli sąd orzekł separację, dochody dziecka dolicza rodzic, który je wychowuje. Rodzic pozbawiony odpowiednich uprawnień nie dokonuje doliczenia.

Warto pamiętać, że opiekun prawny nie staje się automatycznie osobą doliczającą dochody dziecka do swojego PIT. Może natomiast składać w jego imieniu zeznanie, jeśli rozliczenie powinno być odrębne.

Jak wypełnić PIT/M i przenieść kwoty do PIT-36?

Gdy ustalisz, że dochody dziecka podlegają doliczeniu, przygotuj dokumenty potwierdzające źródło i wysokość przychodu.

W samym PIT/M nie wpisuje się wyłącznie końcowego dochodu. Załącznik przewiduje również koszty uzyskania przychodów, dochód lub stratę oraz należne zaliczki.

Przy rozliczeniu online postępuj następująco:

PIT/M jest załącznikiem, dlatego nie wysyła się go samodzielnie. Jeśli rodzic wcześniej rozliczał tylko etat na PIT-37, konieczność doliczenia dochodów dziecka oznacza przejście na PIT-36.

Czy niewielki zarobek dziecka zawsze oznacza obowiązek złożenia PIT?

Nie zawsze. Najpierw trzeba sprawdzić, czy przychód jest opodatkowany, czy korzysta ze zwolnienia.

Sam fakt, że dziecko zarobiło mniej niż kwota wolna od podatku, nie oznacza automatycznie braku obowiązku złożenia zeznania od opodatkowanego dochodu.

Inaczej jest, gdy dziecko ma wyłącznie przychody zwolnione z podatku, które nie podlegają doliczeniu rodzicom. Wtedy, jak wyjaśnia Ministerstwo Finansów, odrębnego zeznania nie trzeba składać.

Osobną sytuacją jest renta rodzinna. Nie dolicza się jej rodzicom, a dziecko korzysta z własnej kwoty wolnej od podatku. Jeżeli otrzymuje wyłącznie rentę i organ rentowy rozliczył ją na PIT-40A, dodatkowe zeznanie może nie być konieczne.

Czy każdy dochód z majątku dziecka wymaga PIT/M?

Nie. Na przykład przy najmie prywatnym majątku dziecka, jeśli oboje rodzice mają prawo pobierania pożytków, wykazują po połowie przychód we własnych PIT-28, bez załącznika PIT/M.

Gdy dziecko sprzeda odziedziczone akcje, może natomiast powstać obowiązek rozliczenia przez rodziców na PIT-38.

Dlatego nie wybieraj PIT/M tylko na podstawie tego, że pieniądze pochodzą z majątku. Najpierw ustal źródło przychodu i właściwy sposób opodatkowania.

[obraz_1]

alt=”ekran startowy PIT Pro (wersja online)”

Jak rozliczyć PIT-36 i PIT/M online z programem PIT Pro?

Kiedy już wiesz, do którego zeznania powinny trafić poszczególne kwoty, możesz przygotować dokumenty przez internet.

Pomocny będzie PIT Pro, program do rozliczeń online oferowany przez Podatnik.info, portal podatkowy działający od 2009 roku, czyli od ponad 16 lat.

PIT Pro obsługuje PIT-36 i załącznik PIT/M. Prowadzi użytkownika krok po kroku, pozwala wskazać źródła przychodów i przygotować rozliczenie online. Na Podatnik.info znajduje się również osobna instrukcja wypełniania PIT/M, przydatna zwłaszcza wtedy, gdy rozliczasz taki dochód po raz pierwszy.

Przed rozpoczęciem warto mieć pod ręką dokumenty dziecka oraz dane rodziców. Sprawdź też, czy zarobki z własnej pracy nie zostały omyłkowo doliczone do dochodu rodzica.

Do kiedy rozliczyć dochody dziecka?

PIT-36 z załącznikiem PIT/M oraz odrębne zeznanie składane na nazwisko dziecka należy złożyć od 15 lutego do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym. Za 2026 rok termin upływa więc 30 kwietnia 2027 roku.

Uważaj na jeszcze jedną rzecz: w rządowej usłudze Twój e-PIT nie są udostępniane gotowe zeznania dla osób niepełnoletnich. Jeśli dziecko ma obowiązek złożenia własnego PIT, rodzic lub opiekun powinien przygotować go samodzielnie. Nie można liczyć na automatyczne rozliczenie bez działania z jego strony.

Podsumowanie

Przy dochodach małoletniego najważniejsze jest ustalenie, z czego pochodzą pieniądze. Praca, zlecenia i własna twórczość zwykle oznaczają osobne rozliczenie dziecka. Dochody z praw majątkowych mogą wymagać doliczenia rodzicom w PIT-36 z PIT/M.

Jeśli źródeł jest kilka, przeanalizuj każde osobno, zanim wyślesz zeznanie online.